Partiële nietigheid en conversie

Partiële nietigheid

Als de grond van nietigheid slechts een deel van de rechtshandeling betreft, dan blijft deze voor het overige in stand voor zover dat restant, gelet op de inhoud en de strekking van de rechtshandeling, niet in een onverbrekelijk verband staat met het nietige deel. Dat is geregeld in art. 3:41 BW, de zgn. partiële nietigheid.

Art. 3:41 BW:

Betreft een grond van nietigheid slechts een deel van een rechtshandeling, dan blijft deze voor het overige in stand, voor zover dit, gelet op inhoud en strekking van de handeling, niet in onverbrekelijk verband met het nietige deel staat.

Conversie

Van conversie, dat wil zeggen: de omzetting van een nietige rechtshandeling in een geldige (art. 3:42 BW), is sprake indien de strekking van de nietige rechtshandeling in een zodanige mate aan die van een geldige beantwoordt, dat aangenomen moet worden dat die geldige rechtshandeling zou zijn verricht als van het verrichten van de ongeldige rechtshandeling zou zijn afgezien vanwege die ongeldigheid. Aan de ongeldige rechtshandeling komt dan de werking van de geldige toe.

Art. 3:42 BW:

Beantwoordt de strekking van een nietige rechtshandeling in een zodanige mate aan die van een andere, als geldig aan te merken rechtshandeling, dat aangenomen moet worden dat die andere rechtshandeling zou zijn verricht, indien van de eerstgenoemde wegens haar ongeldigheid was afgezien, dan komt haar de werking van die andere rechtshandeling toe, tenzij dit onredelijk zou zijn jegens een belanghebbende die niet tot de rechtshandeling als partij heeft medegewerkt.

Eenvoudiger gezegd:

  • Een rechtshandeling is nietig,
  • maar hij lijkt sterk op een rechtshandeling die wél geldig is,
  • waarbij je moet aannemen dat die geldige rechtshandeling wél zou zijn verricht
  • als er zou zijn afgezien van die nietige rechtshandeling vanwege die nietigheid.
  • In dat geval treedt die wél-geldige rechtshandeling in de plaats van de nietige rechtshandeling.

De nietige rechtshandeling wordt dus omgezet in zijn sprekend op hem lijkende wél-geldige broertje.